MOJA KSIĘGA GODZIN, FRANS MASEREEL

Jeśli dobrze pamiętam, odczuwałem potrzebę ucieczki od wszystkich tych obrazów wojny. Zwróciłem się wtedy nieco bardziej do swojego wnętrza. W Mojej księdze godzin chciałem uwolnić się od tego, co robiłem na co dzień, czyli od krytyk, satyr, oskarżeń przeciwko wojnie, od gwałtowności własnej ekspresji. Pragnąłem chyba wyrazić coś innego i zacząłem od historii o charakterze autobiograficznym, trochę ją beletryzując. Myślę, że zawiera się w niej istota tego, co chciałem powiedzieć; wyrażałem tam po części własną filozofię, a Moja księga godzin ze swoimi 167 drzeworytami zawiera być może w zarodku wszystko to, co zrobiłem później, bo niektóre z podjętych tu tematów rozwinąłem w innych pracach i w późniejszym czasie. Frans Masereel

Frans Masereel rysuje tuszem chińskim całość Mojej księgi godzin, nim przystąpi do wycinania jej w drewnie, a gotowe drzeworyty pozostają wyjątkowo wierne rysunkom przygotowawczym. Artysta pracuje w bardzo twardym drewnie gruszy, sezonowanym przez kilka lat. Używa bloków o grubości około 23 milimetrów, co pozwala odbijać ryty zarówno na prasie mechanicznej, jak i ręcznej. Zazwyczaj Masereel opracowuje płyty z obu stron.

Na pierwszym etapie całkowicie zaczernia powierzchnię przeznaczoną do pracy, następnie rysuje na niej białą linię, mniej lub bardziej precyzyjną, zależnie od złożoności kompozycji. Dopiero potem, posługując się rylcem, dłutem, nożem lub drobnymi narzędziami metalowymi, przystępuje do właściwego rytowania. Rytowany rysunek stanowi lustrzane odbicie późniejszego druku, dlatego Masereel nieustannie kontroluje swoją pracę za pomocą lustra. Następnie nakłada farbę wałkiem drukarskim, który styka się z pierwotną powierzchnią klocka, pozostawiając na niej warstwę farby typograficznej. Odbitka wykonywana jest pod prasą płaską lub przy użyciu tamponu.